Veel ondernemers schrikken bij hun eerste waardering: het bedrag dat uit de berekening rolt, blijkt niet hetzelfde te zijn als wat zij bij verkoop op hun rekening krijgen. Dat is geen fout, maar het verschil tussen twee begrippen die makkelijk door elkaar lopen. De waarde die een rekentool of waarderingsmethode oplevert, is doorgaans de ondernemingswaarde (enterprise value). Wat u als eigenaar daadwerkelijk overhoudt, is de aandeelhouderswaarde (equity value): de ondernemingswaarde gecorrigeerd voor de schulden en het kasgeld op de balans. In dit artikel leggen we dat verschil uit, met een rekenvoorbeeld.
De twee begrippen: ondernemingswaarde en aandeelhouderswaarde
De ondernemingswaarde beschrijft de waarde van de gehele onderneming en haar activiteiten, los van de manier waarop die is gefinancierd. Het is de waarde van het bedrijf als geheel: de operatie, de klanten, de contracten en de toekomstige verdiencapaciteit. Dit is het getal dat u krijgt wanneer u de genormaliseerde EBITDA vermenigvuldigt met een multiple, zoals beschreven in het artikel over bedrijfswaarde berekenen op basis van EBITDA.
De aandeelhouderswaarde is wat er voor u als eigenaar overblijft nadat de schulden zijn afgelost en het beschikbare kasgeld is meegeteld. Dit is het bedrag dat het dichtst in de buurt komt van wat u bij een verkoop ontvangt. Het onderscheid tussen deze twee begrippen wordt ook kort aangestipt in ons artikel wat is bedrijfswaarde?.
De brug ertussen: netto schuld
Het verschil tussen ondernemingswaarde en aandeelhouderswaarde is de netto schuld: de rentedragende schulden minus de liquide middelen.
Aandeelhouderswaarde = ondernemingswaarde − netto schuld
In de overnamepraktijk wordt de ondernemingswaarde doorgaans bepaald op een zogenoemde cash- en schuldenvrije basis. De koper neemt het bedrijf in feite over zonder de bestaande schulden en zonder het aanwezige kasgeld; die worden bij de afrekening verrekend. Heeft uw onderneming meer schulden dan kasgeld, dan ligt de aandeelhouderswaarde lager dan de ondernemingswaarde. Heeft u juist een kaspositie die groter is dan de schulden, dan ligt de aandeelhouderswaarde hoger.
Een rekenvoorbeeld: van ondernemingswaarde naar wat u ontvangt
Stel, een onderneming heeft een genormaliseerde EBITDA van € 500.000 en een multiple van 5. De ondernemingswaarde komt dan uit op € 2.500.000.
Op de balans staan rentedragende schulden van € 600.000 en een kaspositie van € 100.000. De netto schuld is dan € 500.000. De berekening van de aandeelhouderswaarde:
- Ondernemingswaarde: € 2.500.000
- Af: netto schuld (€ 600.000 − € 100.000): € 500.000
- Aandeelhouderswaarde: € 2.000.000
In dit voorbeeld ontvangt de eigenaar dus ongeveer € 2,0 miljoen, terwijl de berekening op het eerste gezicht € 2,5 miljoen suggereerde. Het verschil van een half miljoen zit volledig in de balans.
Waarom dit verschil bij onderhandelingen voor verwarring zorgt
In gesprekken tussen koper en verkoper ontstaat hier vaak ruis. De ene partij noemt de ondernemingswaarde, de andere denkt aan het bedrag dat overblijft. Wie niet expliciet maakt over welk van de twee begrippen het gaat, praat al snel langs elkaar heen.
Het loont daarom om vanaf het begin helder te zijn over de basis van een waardering of bod: gaat het om de ondernemingswaarde of om de aandeelhouderswaarde? En welke schulden en welk kasgeld worden in de netto schuld meegenomen? Dat voorkomt teleurstellingen verderop in het traject.
Hoe dit doorwerkt in uw eigen situatie
Voor uw eigen inschatting is de boodschap eenvoudig: gebruik een indicatieve ondernemingswaarde als vertrekpunt en breng vervolgens uw netto schuld in beeld. Twee ondernemingen met dezelfde ondernemingswaarde kunnen een sterk verschillende opbrengst voor de eigenaar opleveren, puur door verschillen in hun balans. Een schuldenvrij bedrijf met een gezonde kaspositie levert bij dezelfde ondernemingswaarde meer op dan een bedrijf met een forse financieringslast.
Onze rekentool geeft u een indicatieve waarderingsrange als vertrekpunt; de stap naar wat u netto overhoudt, maakt u door uw eigen netto schuld daarop in mindering te brengen. Op onze methodiekpagina leest u hoe wij de waardering opbouwen.
Goed om te weten
Twee bedrijven met dezelfde ondernemingswaarde kunnen door verschillen in hun balans een heel andere opbrengst voor de eigenaar opleveren. Een online waardebepaling is bovendien indicatief en vormt geen formele taxatie, waarderingsrapport, financieel advies, fiscaal advies, juridisch advies of investeringsadvies. Zij is bedoeld als vertrekpunt voor verdere gesprekken, niet als definitieve verkoopprijs. Voor een formele waardering is een register valuator nodig. Onze waarderingsmethodiek is mede onderbouwd door AXP Adviseurs.